Urządzenia elektryczne w obecnych czasach towarzyszą człowiekowi każdego dnia. Z tego powodu warto zadbać o ich odpowiednie zabezpieczenie, a także dobierać sprzęt o właściwych parametrach. Dotyczy to między innymi odpowiedniego poziomu ochrony przed wpływem czynników zewnętrznych, takich jak ciała stałe lub wilgoć. Są to tak zwane klasy ochronności IP. Określają, na ile dane urządzenie jest zabezpieczone na przykład przed pyłem czy skutkami zachlapania. Przed zakupem należy zapoznać się z tymi standardami oraz sprawdzić, jaka klasa obowiązuje w przypadku określonego urządzenia. Jest to ważne między innymi dlatego, że pozwala dobrać sprzęt zgodnie z przeznaczeniem, czyli między innymi z możliwością użytkowania go w określonych warunkach.
Co oznacza IP?
Klasa IP jest międzynarodowym standardem. Opisywana jest nie tylko wymienionym skrótem literowym, ale też dodatkowo dwiema cyframi. Pierwsza określa stopień ochrony przed wnikaniem ciał stałych, a druga – przed wodą. W zależności od zapotrzebowania można dopasować sprzęt do działań w takim czy innym środowisku, a klasa IP ułatwia podjęcie decyzji, jakie urządzenie będzie optymalne. Warto jeszcze podkreślić, że w przypadku ciał stałych stopień ochrony jest określany przez sześć cyfr, a w odniesieniu do wody jest to dziewięć cyfr.
Szeroka skala zabezpieczeń – dowiedz się, co oznaczają kolejne cyfry
Aby mieć dokładny obraz stopnia ochrony, warto dowiedzieć się, co oznaczają konkretne cyfry w standardzie IP. Dzięki temu zdobędziesz wiedzę na temat tego, w jaki sposób można użytkować urządzenie.
Ochrona przed ciałami stałymi (pierwsza cyfra):
1 – ochrona przed ciałami stałymi o średnicy przynajmniej 50 mm;
2 – ochrona przed ciałami stałymi o średnicy przynajmniej 12,5 mm;
3 – ochrona przed ciałami stałymi o średnicy przynajmniej 2,5 mm;
4 – ochrona przed ciałami stałymi o średnicy przynajmniej 1 mm;
5 – ochrona przed pyłem;
6 – ochrona pyłoszczelna.
Ochrona przed wodą (druga cyfra):
1 – ochrona przed kroplami wody;
2 – ochrona przed kroplami wody przy wychyleniu obudowy w dowolną stronę o maksymalnie 15 stopni;
3 – ochrona przed natryskiwaniem wodą pod kątem maksymalnym 60 stopni;
4 – ochrona przed bryzgami wody z dowolnej strony;
5 – ochrona przed strugą wody;
6 – ochrona przed silną strugą;
7 – ochrona przed skutkami chwilowego zanurzenia w wodzie;
8 – ochrona przed skutkami stałego zanurzenia;
9 – ochrona przed zalaniem silną strugą wody.
Zgodnie z zaprezentowaną skalą w przypadku ciał stałych istnieje sześć stopni ochrony, a w przypadku wody jest ich dziewięć. Warto zaprezentować kilka przykładów. Jeśli zabezpieczenie wynosi IP 54, to oznacza, że urządzenie jest chronione przed wpływem pyłu i bryzgów wody. IP 20 z kolei oznacza ochronę przed cząstkami o średnicy od 12,5 mm, ale brak ochrony przed wilgocią. Należy dodać, że cyfrą 0 określa się brak zabezpieczenia, zarówno w odniesieniu do ciał stałych, jak i wody.
Stopnie ochrony – ważne w przypadku oświetlenia
Standardy IP stosuje się w odniesieniu do urządzeń czy maszyn, ale nie tylko. Także w dziedzinie oświetlenia znajdują one zastosowanie. Wiadomo przecież, że na przykład lampy są wykorzystywane w różnych warunkach. Doskonały przykład stanowi łazienka, gdzie panuje wysoka wilgotność. W pobliżu wanny lub prysznica powszechnie stosuje się stopień ochrony IP 65 w przypadku lamp. Podobnie zresztą jest z tarasem czy ogrodem, gdzie oświetlenie również jest narażone na wpływ wilgoci lub padających strug. Wtedy klasa szczelności IP 65 sprawdza się doskonale.
We wnętrzach powszechnie użytkowane są lampy mające stopień ochrony IP20. Zabezpieczenie przed niewielkimi ciałami stałymi będzie w pełni wystarczające. Zupełnie inaczej jest w okolicy zlewu w łazience lub w lampach w ogrodzie, ale znajdujących się bezpośrednio przy budynku. Wówczas różnica między ochroną IP20 a IP44 jest znacząca i należy wybrać tę drugą możliwość.
Pamiętaj o bezpiecznych gniazdach
To samo dotyczy innych elementów instalacji elektrycznej, a mianowicie gniazd. Skuteczna ochrona przed ciałami stałymi oraz wodą to gwarancja bezpieczeństwa. Z tego powodu w łazience standardem powinno być gniazdo bryzgoszczelne. Co to znaczy? Że nawet w przypadku zalania woda nie dostaje się do wnętrza i nie zagraża instalacji oraz ludziom. Bezwzględnie należy o tym pamiętać, kiedy dobiera się łazienkowe gniazdo. IP 44 to minimalny stopień ochrony, jaki powinno się zastosować. Jeszcze wyższy standard, w tym IP65, powinien obowiązywać m.in. w trudnych warunkach pracy w warsztatach. Ma się wtedy pewność, że instalacja, urządzenie oraz zdrowie człowieka są skutecznie chronione przed niebezpieczeństwem.
